Đừng kể giấc mơ của bạn cho sai người

Vì sao không nên kể giấc mơ cho mọi người 0:44

Có kế hoạch hay hoài bão lớn, phản xạ thường gặp là đem đi hỏi ý kiến gia đình, họ hàng, bạn thân. Anh Hiếu từng làm vậy, và giờ cho rằng điều này có thể nguy hiểm.

Anh không xem nhẹ lời góp ý. Vấn đề là nghe sai lời khuyên từ sai người còn độc hại hơn không nghe. Tạm gác những người có ý xấu sang một bên — ngay cả người thương ta nhất cũng chỉ khuyên qua lăng kính và hiểu biết của họ, mà giấc mơ của ta có thể nằm ngoài lăng kính đó.

Ví dụ khởi nghiệp. Kể với cha mẹ chuyện muốn kinh doanh riêng, câu trả lời thường là "đừng". Thế hệ cha mẹ đi qua chiến tranh, bao cấp; với họ, lý tưởng là công việc ổn định, đủ ăn đủ mặc — và nhờ vậy con cái mới có hôm nay. Nhưng môi trường bây giờ đã khác, đầy cơ hội mới. Đặt chuyện khởi nghiệp vào lăng kính cũ thì tự nhiên thấy rủi ro, và vì thương con, họ can ngăn.

Hỏi người đã khởi nghiệp thành công thì câu trả lời khác hẳn. Anh Hiếu, người đã gây dựng vài doanh nghiệp, ngồi hội đồng quản trị và mentor cho nhiều chủ doanh nghiệp, không phải lúc nào cũng khuyên khởi nghiệp. Nhưng nếu thấy người đó có tố chất và mô hình có tiềm năng, anh sẽ ủng hộ và góp ý chỗ chưa hoàn chỉnh — lời khuyên kiểu "cẩn thận nhưng cứ dấn thân; làm đúng cách, đừng để dính nợ, thì thất bại vẫn được nhiều".

Hỏi sai người là cách nhanh nhất để giết một hoài bão, đôi khi là hoài bão rất tiềm năng.

Chọn đúng người để hỏi 6:31

Nguyên tắc anh dẫn từ một câu tiếng Anh, đại ý: đừng nghe lời khuyên từ người mà bạn không muốn trở thành. Mở rộng ra: hình dung đích đến của hành trình, rồi tìm những người đang sống ở đích đến đó để hỏi. Họ có thể ủng hộ hoặc không, nhưng lời khuyên của họ là hữu ích nhất.

• Muốn khởi nghiệp: hỏi người đã vượt qua giai đoạn gian nan và đang điều hành công ty mình dựng nên — đừng hỏi đồng nghiệp đang hài lòng với công việc ổn định. (Nếu đích đến của bạn là một mái ấm bình yên thì họ lại là người nên hỏi.)
• Đầu tư: nhiều người tự xưng chuyên gia chứng khoán, tiền mã hóa, forex. Hãy để kết quả nói chuyện: nếu họ vẫn sống bằng những việc không liên quan đến đầu tư, hoặc không thành công với chính chiến lược họ rao giảng, thì bỏ ngoài tai.
• Đi xuyên Việt: người từng đi sẽ cổ vũ và chỉ cho vô số kinh nghiệm; người quanh năm ở nhà thì thật lòng tin rằng ra đường là nguy hiểm — nghe họ đủ lâu, ta cũng sẽ ở nhà.

Nhiều người theo đuổi tự do tài chính kể bị bạn bè bảo "không khả thi, chỉ dành cho người có điều kiện", "đời ngắn lắm, cứ sống thoải mái đi". Anh khuyên: nhìn cuộc sống của người đưa ra lời khuyên đó, so với cuộc sống của người đã tự do tài chính, rồi tự hỏi mình muốn hướng tới bức tranh nào.

Nếu chưa tìm được người đang ở đích đến để hỏi, tốt nhất là cứ âm thầm tự đi.